Een dag aan het Gardameer in oktober draait meestal rond de 19 tot 21 graden, met nachten van een graad of 10. Het water is dan nog altijd zo'n 17 tot 19 graden, dus zwemmen kan zeker nog, maar het is niet meer het bad van augustus. Wie het water in wil, doet dat het best in de eerste twee weken van de maand en rond het middaguur, wanneer de zon het oppervlak van het meer het langst heeft opgewarmd.
Waarom het water langer warm blijft dan de lucht
Het Gardameer is met een diepte van ruim 340 meter het grootste meer van Italie en die massa water reageert traag op het weer. In juli en augustus laadt het meer zich als het ware op, en die warmte geeft het pas maanden later weer af. Daardoor loopt de watertemperatuur ongeveer een maand achter op de lucht: in oktober is het water vaak warmer dan de buitenlucht in de ochtend en avond.
Praktisch betekent dat het volgende. Het eerste kwartier voelt fris, daarna went het snel. Je blijft alleen korter in het water dan in de zomer, en een handdoek plus een fleece op de steiger is geen overbodige luxe. Wie gewend is aan de Noordzee in augustus, vindt 18 graden waarschijnlijk prima te doen.
Verschillen tussen noord en zuid
Het meer is ruim 50 kilometer lang en dat merk je aan het weer. Het zuidelijke deel rond Sirmione, Desenzano en Peschiera ligt open in de Povlakte en is in oktober gemiddeld een tot twee graden warmer dan het noorden. Bovendien zijn de oevers daar vlakker, met brede kiezelstranden die de hele dag zon vangen.
In het noorden, rond Riva del Garda, Torbole en Limone, schuiven de bergen tot vlak aan het water. Dat levert spectaculaire uitzichten op, maar ook schaduw vanaf een uur of vier in de middag en wind die de gevoelstemperatuur drukt. Voor zwemmers is het zuiden in oktober dus de veiligere keuze, voor wandelaars en fietsers juist het noorden.
De wind hoort erbij
Het Gardameer heeft twee vaste winden die ook in het najaar blijven waaien: de Peler uit het noorden in de ochtend en de Ora uit het zuiden in de middag. Voor surfers en zeilers is oktober daarom nog een prima maand, met minder drukte op het water dan in de zomer. Voor wie alleen wil pootjebaden is het goed om te weten dat de middagwind het water op de oostoever soms flink laat rimpelen.
Wat je in oktober nog meer kunt doen
De herfst is aan het Gardameer eigenlijk het seizoen van de olijven en de citroenen. In Limone sul Garda staan de oude limonaia's open, en rond Garda en Bardolino begint de olijfoogst, vaak met proeverijen van de nieuwe olie. De Monte Baldo blijft bereikbaar met de kabelbaan vanuit Malcesine, en boven op ruim 1700 meter is het uitzicht over het meer in de heldere najaarslucht doorgaans beter dan in de nevelige zomermaanden.
Houd er wel rekening mee dat veel strandbars, bootverhuurders en kleinere hotels rond half oktober sluiten voor het winterseizoen. Ook de veerdiensten schakelen dan over op een beperkte dienstregeling. Boek je later in de maand, check dan vooraf of de overtocht die je wilt maken nog vaart.
Zo haal je het meeste uit een oktoberweek
Plan je zwemmomenten tussen twaalf en vier uur, kies een plek aan de zuidoever als het water het doel is, en neem naast je zwemspullen ook een lange broek en een regenjas mee. Oktober kent aan het Gardameer namelijk twee gezichten: rustige, zonnige dagen van dik twintig graden, en af en toe een natte dag waarop je blij bent met een museum of een lange lunch. Met allebei rekening houden maakt het verschil tussen een teleurstelling en een verrassend fijne najaarsvakantie.